ABD, AB ve Birleşik Krallık'ta kamu malı

Harika Oz BüyücüsüL. Frank Baum, 1900

Baum'un 1900 tarihli kitabı serbestçe uyarlanabilir. Yakut ayakkabılar, yeşil tenli cadı ve şarkılar 1939 filminden gelir; Wicked ise kendi başına korunan bir eserdir.

İlk yayın
1900
Yazarın ölümü
1919
Özgün dil
İngilizce

Telif durumu

Telif hakkı her ülkede farklı bir tarihte sona erer. Bu eserin, en çok yayın yapılan üç bölgedeki durumu şöyle.
NeredeDurum
ABDKamu malı. İlk yayın 1900, yani 1931 öncesi: bu döneme ait eserler için ABD'deki 95 yıllık süre dolmuştur.
Avrupa Birliği ve Birleşik Krallık1 Ocak 1990 tarihinden beri kamu malı. L. Frank Baum için ölüm yılı 1919; koruma süresi ölüm yılının sonundan itibaren 70 yıldır.
Diğer ülkelerÇoğu ülke bir eseri yazarın ölümünden sonra 50 ila 100 yıl korur; bazılarında geçiş kuralları vardır. Türkiye'de süre yazarın ölümünden itibaren 70 yıldır (5846 sayılı FSEK m. 27), bu yüzden eser Türkiye'de de serbesttir. Belirli bir ülkede yayınlıyor ya da satıyorsanız o ülkenin yasasını kontrol edin.

Durum, hukuk rehberimizde listelenen kaynaklara göre 26 Ekim 2026 tarihinde kontrol edildi.

Bir kasırga Dorothy'yi ve köpeği Toto'yu Kansas'tan Oz Diyarı'na taşır; evi Doğu'nun Kötü Cadısı'nın üstüne düşer. Ölen cadının gümüş ayakkabılarını giyen Dorothy, beyin isteyen bir Korkuluk, kalp isteyen bir Teneke Adam ve cesaret isteyen Korkak Aslan'la birlikte sarı tuğlalı yoldan Zümrüt Şehir'e yürür. Büyücü onları Batı'nın Kötü Cadısı'nı öldürmeye gönderir ve Dorothy cadıyı bir kova suyla erittiğinde, Büyücü'nün Omaha'dan gelmiş bir sahtekâr olduğu ortaya çıkar.

Serbestçe kullanılabilir

  • 1900 tarihli kitap: Dorothy, Toto, Korkuluk, Teneke Adam, Korkak Aslan, Büyücü, Glinda, Kanatlı Maymunlar, sarı tuğlalı yol ve Zümrüt Şehir.
  • Baum'un kendi ayrıntıları: gümüş ayakkabılar, Zümrüt Şehir'de herkesin takmak zorunda olduğu yeşil gözlükler ve teleskop kadar güçlü tek gözü olan Batı'nın Kötü Cadısı.
  • W. W. Denslow'un ilk baskı için yaptığı resimler (Denslow 1915'te öldü).
  • Baum'un kendi yazdığı, hepsi 1931'den önce yayımlanmış on üç devam kitabı ve onlardan kurduğunuz her yeni versiyon.

Dikkat edilmesi gerekenler

  • Yakut ayakkabılar, cadının yeşil teni, şarkılar ve karakterlerin görünümü MGM'nin 1939 filminden gelir; film ABD'de 2034 sonuna kadar korunur ve çevresinde markalar vardır.
  • Wicked (Gregory Maguire'ın 1995 romanı, 2003 müzikali ve filmler) ayrı ve korunan bir eserdir. Elphaba adı ve Wicked'ın icat ettiği her şey ona aittir.
  • Başka yazarların sonraki Oz kitaplarının, örneğin Ruth Plumly Thompson'ınkilerin, kendi tarihleri vardır. Birinden bir şey almadan önce her birini kontrol edin.
  • Yapay zekâ modelleri 1939 filmini çok iyi tanır. Baum'un tariflerini sanat yönetiminize yazın ve ayakkabıları kırmızı ya da cadıyı yeşil yapan kareleri eleyin.

Tüm kurallar, dayandıkları yasalar ve mahkeme kararlarıyla birlikte kamu malı eserleri uyarlama rehberimiz içinde.

Bir uyarlama fikri

Hikâyenin Büyücü tarafı: Omaha'dan gelip mahsur kalmış bir balon pilotu, blöfle bir ülkenin başına geçer ve oyunu sürdürmek zorundadır.

Biçim: Uzun metraj ya da dört yolcuyu ve Büyücü'yü paralel izleyen altı bölümlük bir dizi.

ScreenWeaver'da uyarlayın

Adımlar bugün ScreenWeaver'da nasıl çalışıyorsa öyle. Her adımın sonucunu siz okuyup düzenlersiniz ve her üretimi uygulamada kendiniz başlatırsınız.

  1. 11900 metnini Standard Ebooks ya da Project Gutenberg'den (aşağıdaki bağlantılar) alın ve metin katmanlı bir PDF olarak kaydedin. ScreenWeaver metin katmanını ücretsiz okur, dosya başına 300 sayfaya kadar.
  2. 2Bir film ya da dizi projesi oluşturun ve PDF'i ekleyin. Asistandan karakterleri, mekânları ve nesneleri isteyin; gümüş ayakkabıları ve tek gözlü cadıyı hikâye öğelerinde tarif edin.
  3. 3Sanat yönetimini Baum ve Denslow'dan yola çıkarak yazın: gri Kansas bozkırı, Munchkin'lerin mavi ülkesi, yeşil gözlüklerin ardından görülen yeşil şehir. Kendi yaptığınız bir stil görseli ekleyin.
  4. 4Sahneleri, sonra her sahnenin çekimlerini isteyin ve her yolcuyu göründüğü her çekimde referans gösterin ki aynı kalsın.
  5. 5Kareleri Storyboard'da, sonra klipleri Production'da üretin.

Bütün bir kitap nasıl sahnelere ve çekimlere dönüşür: romandan storyboard'a.

Sorular

Oz Büyücüsü kamu malı mı?
Kitap öyle. L. Frank Baum onu 1900'de yayımladı ve 1919'da öldü; bu yüzden ABD'de, AB'de, Birleşik Krallık'ta ve Türkiye'de serbesttir. MGM'nin 1939 filmi ayrı bir eserdir ve ABD'de hâlâ korunur.
Dorothy yakut ayakkabı giyebilir mi?
Kaçının. Kitapta ayakkabılar gümüştür; yakut ayakkabılar 1939 filmi için yaratıldı. Gümüş ayakkabılar hem daha güvenli hem kaynağa daha sadıktır.
Wicked'daki Elphaba'yı kullanabilir miyim?
Hayır. Elphaba adı ve Wicked'ın anlattığı hikâye Gregory Maguire ve müzikal tarafından icat edildi. Baum'un cadısının adı yok: sizinkine kendi adınızı verin.

Genel bilgidir, hukuki tavsiye değildir. Telif hakkı, marka ve kişilik hakları ülkeye ve her projenin koşullarına bağlıdır. Ticari bir yayından önce hak zincirinizi bir avukata kontrol ettirin.

Uyarlamanıza başlayın.

Harika Oz Büyücüsü metnini içe aktarın, karakterleri ve mekânları oluşturun, sahneleri yazın ve çekimlere bölün. Screenwriter planı ücretsizdir.